gedragsinterventies
logo

Wanneer een instelling PMTO gaat aanbieden, laat de instelling een team van minimaal 4 therapeuten en 1 supervisor opleiden. Een groepsgewijze supervisie met collega-therapeuten is noodzakelijk voor een goede uitvoering van de PMTO behandeling. Tijdens de opleiding van de therapeuten is dit een belangrijke vorm van scholing die wekelijks plaatsvindt en daarmee de therapeuten continu stimuleert om zich te ontwikkelen. Een team van minimaal 5 deelnemers vormt tevens een waarborg voor de continuïteit en de stabiliteit van het team.

In 2005 is PMTO op initiatief van prof. dr. Corine de Ruiter, hoogleraar aan de Maastricht University en dr. Ferko Öry, voormalig Senior wetenschappelijk medewerker bij TNO, in opdracht van het Ministerie van VWS naar Nederland gehaald. In 2008 heeft de Erkenningscommissie Interventies van het Nederlands Jeugd Instituut (NJI) PMTO het oordeel 'in theorie effectief' gegeven. Onder leiding van prof. dr. Corine de Ruiter is in 2009 gestart met wetenschappelijk onderzoek naar PMTO. Met dit onderzoek wordt beoogd de effectiviteit van PMTO in Nederland aan te tonen.

De methodiek
PMTO is gebaseerd op het Social Interactional Learning model van Gerald Patterson en gaat er van uit dat het antwoord op de gedragsproblemen van een kind niet in het kind zelf liggen, maar in zijn sociale omgeving. Om een gedragsverandering te bereiken, moet er een verandering plaatsvinden in de manier waarop de sociale omgeving op het kind reageert.

Vertaald naar de praktijk betekent dit dat de gedragsproblemen van kinderen worden behandeld door hun ouders effectieve opvoedingsstrategieën te leren. Voorbeelden daarvan zijn: je kind stimuleren door aanmoediging, effectief grenzen stellen, zicht en toezicht houden, samen probleemoplossen en positieve betrokkenheid.

Kenmerken van de behandeling
Binnen PMTO werkt de therapeut actief met de ouders samen aan het versterken van effectieve opvoedingsstrategieën. Voorbeelden van middelen waarover de therapeut beschikt zijn rollenspel en samen brainstormen. Hieronder staan enkele kenmerken van de behandeling weergegeven:

  • wekelijkse bijeenkomsten van een uur;
  • een actieve opzet waarbij de therapeut bijzonder veel gebruik maakt van rollenspel;
  • ouders krijgen opdracht voor thuis mee; er vindt een ‘telefoontje tussendoor’ plaats;
  • de duur behandeling is variabel en hangt af van de situatie van het gezin. Gemiddeld duurt een PMTO traject 20 bijeenkomsten;
  • de bijeenkomsten vinden plaats bij de instelling, in de buurt (bijvoorbeeld buurthuis) of bij de ouder thuis.

Kwaliteitsbewaking
De kracht van PMTO ligt in de combinatie van een robuust programma en een uitgebreid kwaliteitssysteem. Dit kwaliteitssysteem omvat een intensieve opleiding, wekelijkse supervisie en jaarlijkse hercertificering.

Cruciaal hulpmiddel binnen dit systeem is de FIMP: Fidelity of Implementation Rating Scale. Met de FIMP kan valide worden gemeten of een therapeut PMTO goed uitvoert. Tevens wordt de FIMP binnen de supervisie gebruikt om de programma-integriteit van therapeuten te bevorderen.

FIMP is opgebouwd uit vijf dimensies:

  1. kennis,
  2. structuur,
  3. didactische vaardigheden,
  4. procesvaardigheden en
  5. algehele kwaliteit.

Het systeem biedt therapeuten concrete handvatten om systematisch na te gaan wat zij al aan vaardigheden en technieken inzetten om ouders actief iets te leren en wat zij nog meer kunnen doen.

In de supervisie wordt aan de hand van video-opnames van bijeenkomsten met gezinnen gekeken door de lens van de FIMP. Daarbij ligt de nadruk altijd eerst op de krachten van de therapeut (wat doet de therapeut al) en daarna op mogelijkheden (wat kan de therapeut nog meer doen) en het oefenen daarvan (hoe).

Meer over het kwaliteitssysteem, kunt u lezen in het artikel:"PMTO zo uitvoeren dat het effectief is: één hulpmiddel voor opleiding, supervisie en kwaliteitsborging (Albrecht, 2008)".

Effectiviteit
PMTO is uitgegroeid tot een ‘evidence based’ interventie die, behalve in de Verenigde Staten en in Nederland, ook in Noorwegen, DenemarkenIJsland en Mexico wordt uitgevoerd om kinderen met ernstige gedragsproblemen te behandelen. Onderzoek heeft aangetoond dat PMTO de volgende effecten heeft:

Ouders hanteren adequatere opvoedingsvaardigheden en zijn in staat het gedrag van hun kind meer te sturen, te structureren en te reguleren;
De gedragsproblemen van het kind verminderen;
Op de langere termijn hebben kinderen minder contacten met politie en justitie;
Ouders voelen zich meer positief betrokken bij hun kind en depressieve klachten van moeders nemen af.

OPLEIDINGSEISEN

Een afgeronde, relevante HBO-opleiding en ervaring in het werken met gezinnen is een voorwaarde om aan de opleiding te kunnen deelnemen.

Omdat wekelijkse supervisie een integraal onderdeel uitmaakt van de methodiek, is het op dit moment niet mogelijk om als particulier aan de opleiding deel te nemen.

DUUR/­STUDIE­BELASTING

De opleiding bestaat uit een training van 15 dagen, verdeeld over vier blokken: twee van 4,5 dagen en twee van 3 dagen. Ook vindt er een extern supervisietraject plaats van 14 bijeenkomsten van 2 uur. Therapeuten in opleiding ontvangen 9-12 keer schriftelijke feedback over (delen) van bijeenkomsten met ouders. Alle bijeenkomsten met ouders worden in het kader van kwaliteitsbewaking en -borging opgenomen op video. 

TOETSING

Aan het eind van het opleidingstraject vindt certificering plaats op basis van de opnames van 4 bijeenkomsten. De opleiding wordt uitgevoerd onder verantwoordelijkheid van het Kenniscentrum PMTO Nederland, door onze erkende opleiders.

Na certificering vindt jaarlijks licentieverlenging plaats.

KOSTEN

Op aanvraag.

KENNISCENTRUM

Doel
Op verzoek van de instellingen die PMTO aanbieden is in mei 2009 het Kenniscentrum PMTO Nederland opgericht. Doel van het Kenniscentrum is om de opgedane kennis en expertise over PMTO centraal te bundelen en van daaruit instellingen die PMTO (gaan) implementeren te faciliteren en te ondersteunen. Ook heeft het Kenniscentrum als doel om een aanspreekpunt te zijn voor geïnteresseerde professionals, onderzoekers en ouders die PMTO ontvangen.

Taken
Taken van het Kenniscentrum zijn onder meer het opleiden en bijscholen van (nieuwe) therapeuten, het opzetten van een kwaliteitssysteem, het doorontwikkelen van de methodiek en het initiëren van nieuw onderzoek naar PMTO. Daarnaast staat het verzamelen van informatie over implementatie centraal en streeft het centrum naar samenwerking met andere ouderprogramma’s.

Financiering
Het Kenniscentrum is tot stand gekomen met een subsidie van ZON Mw en is ondergebracht bij PI Research in Duivendrecht.

Contact
Wilt u meer weten over het Kenniscentrum PMTO Nederland, dan kunt contact opnemen met: Gonnie Albrecht (06 43 37 62 80) of Jolle Tjaden (06 43 37 62 98). U kunt ook mailen met Gonnie Albrecht of Jolle Tjaden.

Professionals over PMTO
Wat is PMTO?
meer weten?
Gonnie Albrecht
0643376280
Jolle Tjaden
0643376298

Door PMTO hebben we eindelijk een gebruiksaanwijzing voor onze dochter.

Suzan, moeder van Inge

Je kan problemen heel gericht aanpakken

Karlijn, PMTO therapeute